مجله اینترنتی سرگرمی و محتوا

ایگناتس زملوایس ، قهرمان کاهش مرگ و میر زنان حامله

۲۳ آذر ۱۳۹۸

ایگناتس زملوایس شاید نامی آشنا برای تمام مادرانی باشد که امروزه بچه های خود را بدون خطر از دست دادن جانشان به دنیا می آورند. خدمتی که این پزشک مجارستانی آلمانی الاصل برای زنان و مادران انجام داد هیچگاه از اذهان بشر پاک نخواهد شد. بسیاری از مردان و زنانی که بعدها سال های سال زندگی کردند و سرانجام دار فانی را وداع کردند، زندگی خود را مدیون خدمت کلان این دکتر پرتلاش بودند. دکتر ایگناتس که امروزه او را از اولین پیشگامان عرصه ضد عفونی می دانند به «نجات دهنده مادران» مشهور است.

با ما در مجله اینترنتی کافه نبات همراه شوید تا دکتر ایگناتس زملوایس را بهتر بشناسید و با کار بزرگ وی برای مادران و زنان باردار آشنا شوید.

دکتر ایگناتس زملوایس که بود؟

دکتر  ایکناتس زملوایس یک پزشک مجارستانی آلمانی الاصل بود که در سال ۱۸۱۸ میلادی به دنیا آمد و در سال ۱۸۶۵ میلادی چشم از جهان فرو بست. کشف بزرگ این دکتر در زمانی که بیشتر مادران به دلیل «تب زایمان» از دنیا می رفتند، به نوبه خود قابل ستایش و تحسین بود. در اواسط قرن نوزدهم این بیماری بسیار رایج شد، براساس آمار موجود مربوط به آن دوره، ده تا ۳۵ درصد زنان باردار هنگام زایمان جان خود را از دست می دادند.

این آمار در برخی بیمارستان ها حتی به ۸۰ درصد هم می رسید. میزان مرگ و میر مادران در بیمارستان ها و تحت نظر پزشکان در آن زمان حتی سه برابر بیشتر از قابله های بیرون از بیمارستان بود.

ایگناتس زملوایس

دکتر ایگناتس زملوایس، پیشگام ضد عفونی

دکتر ایگناتس زملوایس در شرایطی که درصد بالایی از زنان باردار به علت تب زایمان فوت می کردند به یک کشف بزرگ نایل آمد. وی دریافت که علت مرگ بیشتر زنان حامله در اصل خود پزشکان هستند. داستان از این قرار بود که زنان ۴۸ ساعت پس از زایمان فوت می کردند. شیوع این بیماری در قرن ۱۸ در اروپا چنان وحشتناک بود که در بسیاری از بیمارستان ها ۸۰ درصد زنان جان خود را به علت تب زایمان از دست می دادند. شیوع این بیماری در اروپا با انقلاب صنعتی، علمی و فرهنگی همزمان شده بود، اصلاحات مذهبی در حال اتفاق افتادن بود و نمی شد آنها را با مذهب و عرفان و امور ماوراء الطبیعه حل نمود. در این راستا علم گسترش یافت و بیشتر پزشکان مجبور بودند براساس مشاهدات، داده های و عقل و خرد خود مشکل را حل کرده راه حل ها و درمان برای بیشتر بیماری ها بیابند. در این دوره پزشکان صبح ها به کارهای آزمایشگاهی و نمونه گیری مشغول بودند و بعد از ظهرها زنان را زایمان می دادند.

نگهداری غذا به روش اصولی! آیا فریز کردن باقیمانده غذا ضرر دارد؟
بخوانید:

دکتر اولیور وندل هولمز، اولین فردی که دستهای کثیف پزشکان را شناخت

اگرچه امروزه دکتر ایگناتس زملوایس را اولین پیشگام ضد عفونی در جهان می دانند اما در اصل اولین کسی که متوجه علت مرگ زنان باردار شد فردی به نام دکتر الیور وندل هولمز، قاضی القضات آمریکا، بود. وی دریافت که پزشکان بعد از اتمام کارهای آزمایشگاهی دستان خود را نمی شویند و مستقیم به کار زایمان مشغول می شوند. وی به پزشکان گفت که علت اصلی مرگ زنان باردار خود پزشکان هستند.

پزشکان در واکنش به اظهارات دکتر هولمز، وی را دیوانه خواندند و این جریان تا سی سال ادامه یافت. این روند درست زمانی پایان یافت که پزشکی به نام ایکناتس زملوایس نیز به اصل ماجرا پی برد. وی دریافت اگر پزشکان قبل از عمل زایمان دستان خود را بشویند و وسایل خود را استریلیزه کنند، مرگ و میر زنان تا میزان قابل ملاحظه ای کاهش می یابد. کار همین هم شد و مشکل زنان باردار حل گشت. دکتر زملوایس در سال ۱۸۴۷ میلادی و هنگام کار در بیمارستان عمومی وین، شست و شوی دست ها با کلسیم هیپوکلریت را ارائه داد. وی نتایج کارش را در قالب کتابی منتشر نمود.

کاهش مرگ زنان حامله و فراموشی روش ایگناتس زملوایس

روش ایگناتس زملوایس اگرچه مرگ و میر زنان باردار را تا زیر یک درصد کاهش داد، اما جامعه پزشکی آن روز نه تنها تحقیقات و نتیجه کارهای دکتر زملوایس را نپذیرفتند که او را دیوانه خواندند و روانه تیمارستانش کردند. زملوایس در آن زمان نمی توانست روش خود را با دانش پزشکی آن روز توجیه کند و بسیاری از پزشکان از اینکه باید دستان خود را قبل از زایمان بشویند ناراحت می شدند.

مرگ ایگناتس زملوایس به علت ضرب و شتم نگهابانان

همان طور که گفته شد تحقیقات و روش ایگناتس زملوایس در اواسط قرن نوزدهم برای کاهش مرگ و میر زنان حامله هرگز توسط جامعه پزشکی مورد استقبال قرار نگرفت. روش او را کسی دنبال نکرد و دکتر زملوایس در سال ۱۸۶۵ روانه تیمارستان گردید و تنها چهارده روز بعد به دلیل ضرب و شتم نگهبانان و زمانی که تنها چهل سال داشت دار فانی را وداع گفت.

جمشید کاشانی ، ریاضی دان و منجم بزرگ ایرانی را بهتر بشناسید
بخوانید:

سال ها پس از مرگ وی و زمانیکه لویی پاستور نظریه میکروبی بیماری ها را ارائه داد و فرد دیگری به نام جوزف لستر کار میکروب شناسی را شروع کرد، روش دکتر زملوایس دوباره مورد توجه قرار گرفت و گسترش پیدا کرد. امروزه اصطلاح واکنش سمل ویس اثر زملوایس هر زمانیکه صحبت از واکنش ها در برابر دانش جدید مطرح می شود، مورد استفاده قرار می گیرد.

واکنش هایی که با افکار و عقاید روزگار مطابقت نداشته باشد. زملوایس در سال ۱۸۶۵ توسط باتوس بالاسا به بیمارستان روانی منتقل شد. شخصی به بهانه استخدام وی در یکی از کلینیک های زایمان او را به بیمارستان کشاند و زمانیکه ایگناتس می خواست بیمارستان را ترک کند از سوی نگهبانان به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفت و در سلولی زندانی گشت. وی دو هفته بعد بر اثر زخم قانقاریا که از ضرب و شتم باقی مانده بود در سن ۴۷ سالگی درگذشت. کالبد شکافی وی زخم های عمیق و گسترده و عفونت های خونی را به خوبی نشان داد.

دکتر ایگناتس زملوایس و پیری زودرس

نکته قابل تأمل دیگر در مورد زندگی دکتر ایگناتس زملوایس پیر شدن زودهنگام وی است. وی در سال ۱۸۶۱ و پس از اینکه نظریه اش مورد قبول جامعه پزشکی آن روز واقع نشد، دچار افسردگی شدیدی شد و خیلی زودتر از سنش به پیری رسید. نقاشی هایی که از وی بین سال های ۱۸۵۷ و ۱۸۶۴ به جا مانده به خوبی این واقعیت را نشان می دهد.

سمل ویس در پاسخ به مقالاتی که در واکنش به روش او نوشته می شد، پزشکان متخصص زایمان را «قاتلان مسئولیت ناپذیر» یا «نادان» خطاب می کرد. وی پاسخ هایی قاطع و آتشین به منتقدان ابله خود می داد و از آنها می خواست به صورت رو در رو پای اثبات نظریه اش بنشینند.

محل دفن ایگناتس زاملوایس

دکتر ایگناتس زملوایس در وین به خاک سپرده شد. در تشییع جنازه او افراد کمی حضور داشتند. مرگ وی بسیار غریبانه بود و حتی جامع پزشکی آن روز که برای درگذشت پزشکان مراسم یاد بود می گرفتند، نیز از وی نامی نبردند.

رژیم پسر زایی برای پدر و مادر/ توصیه های جداگانه برای پدر و مادرها برای پسر زایی
بخوانید:

پس از مرگ زاملوایس فردی به نام بانوس داشر جانشین وی در کلینیک زایمان دانشگاه پست شد و همزمان مرگ و میر زنان حامله دوباره از یک درصد به ۶ درصد افزایش یافت اما هیچ کس این موضوع را بررسی نکرد.   به هر حال خدمتی که ایگناتس زملوایس به زنان باردار کرد را هیچ وقت تاریخ پزشکی فراموش نمی کند اگرچه در زمان حیات این پزشک  متعهد کسی قدر او را ندانست و وی مظلومانه از دنیا رفت.

اگر این مطلب مفید است، آنرا به اشتراک بگذارید!
×

دسترسی سریع