مجله اینترنتی سرگرمی و محتوا

معاد جسمانی یا معاد روحانی؟ دلایل قرآنی بر اثبات معاد جسمانی

۲۴ آذر ۱۳۹۸

معاد جسمانی چیست؟ از زندگی پس از مرگ و بازگشت دوباره همه ما در دنیایی فرا تصور مان چه می دانید؟ پاسخ این سوالات و سوالهای نظیر آن در این مقاله از کافه نبات با عنوان «معاد جسمانی»…

بازگشت پس از مرگ؛ با همین جسم…

زندگی پس از مرگ و حضور انسان در محضر حضرت باری تعالی و شهادت اعضا و جوارج انسان در قیامت در خصوص اعمال و کردار و رفتار انسان و بهره مند شدن انسان از پاداش های اخروی و یا بالعکس چشیدن طعم عذاب در دنیای پس از مرگ و مطالبی از این دست این سوال را در اذهان بسیاری از ما ایجاد کرده است که آیا ما با همین جسم و همین بدن خود پس از مرگ خواهیم بود و زندگی دوباره ما در قیامت با همین جسم خواهد بود یا خیر؟!

معاد جسمانی

هرچند سوالات و ابهامات در خصوص زندگی پس از مرگ و رستاخیز دوباره انسان متعلق به یک دین و آئین و مذهب خاص نبوده و ریشه در فطرت انسان دارد و از دیرباز تا کنون در ذهن و جزو دغدغه های انسان ها بوده است ولی در بررسی ها و تحقیق های متعدد در همه ادیان و مذاهب به نظر می رسد پاسخ اسلام به این سوالات دقیق تر و جامع تر بوده است.

هرچند در میان اندیشمندان مسلمان نیز در خصوص معاد جسمانی و کیفیت آن اختلاف نظر های فراوانی وجود دارد به همین سبب ما به بررسی این مطلب از دیدگاه اسلام و بیان نظرات مختلف در این زمینه می پردازیم. اما قبل از آن لازم است نیم نگاهی به تعریف واژه ای از معاد جسمانی بپردازیم:

معاد جسمانی به چه معناست؟!

آنگونه که پیداست معاد جسمانی از ترکیب دو واژه معاد و جسم می باشد. معاد واژه ای عربی بوده و ریشه آن «ع» «و» «د» است که در وزن مفعل به معنای بازگشتن و زمان بازگشت و گاهی به معنی مکان بازگشت آمده است.

پرونده اعمال در قرآن کریم چگونه توصیف شده است؟
بخوانید:

واژه جسم نیز یک واژه عربی است و به معنای چیزی است که ابعاد و جهت دارد.

اما «جسمانی» در این ترکیب یک واژه فارسی است و به معنای هر چیزی است که به جسم منسوب شود و در مقابل روحانی قرار دارد.

متکلمین اسلامی در مورد تعریف واژه معاد جسمانی می گویند: «بازگشت روح به حیوان، بعد از مرگش می‌باشد که خداوند عین بدن معدوم را اعاده می کند و آنگاه روح را به ‌سوی آن برگرداند» (شرح المصطلحات الکلامیّه، ۱۴۱۵ق.:۳۳۲)

طبق این تعریف مقصود از این کلمه این نیست که جسم به تنهایی بازگشت داشته باشد بلکه روح و جسم با هم مبعوث می گردند.

گفتنی است که ترکیب واژه های معاد جسمانی در قرآن به کار نرفته است و در خصوص بازگشت پس از مرگ تنها از سوره قصص از واژه معاد استفاده شده است:

إِنَّ الَّذِی فَرَضَ عَلَیْکَ الْقُرْآنَ لَرَادُّکَ إِلَى مَعَادٍ: آن کس که قرآن را بر تو فرض کرد، تو را به جایگاهت [= زادگاهت ] بازمى گرداند!

(القصص/ ۸۵)

دیدگاه های مختلف در خصوص معاد

در مورد معاد نظریات متخلفی از جانب فلاسفه و متکلمان و اندیشمندان مسلمان اعم از شیعه و سنی ارائه شده است.

برخی معاد را فقط روحانی می دانند و متعقد به تجرد روح هستند و اینکه در این دنیا روح بدن مادی را همراهی می کند به دلیل دستیابی روح به برخی اهداف مورد نظر آفریینش است.

بیشتر اشاعره و معتزله نیز قائل به معاد جسمانی هستند. آنان معتقدند که با مرگ اجزای اصلی بدن نابوده نشده و از بین نمی روند و بلکه فقط از یکدیگر جدا می گردند.

گروه سوم نیز معاد را هم روحانی می دانند و هم جسمانی.

شیخ مفید، شیخ طوسی، سید مرتضی، محقق طوسی،علامه حلی و… از میان دانشمندان شیعه وغزالی، کعبی، حلیمی، راغب اصفهانی، بیش تر صوفیه،کرامیه از اندیشمندان سنی مذهب این عقیده را قبول دارند.

ماجرای خر دجال چیست؟! آیا دجال و خر او سمبلیک است یا واقعی؟
بخوانید:

دلایل قرآنی بر اثبات معاد جسمانی

آیات قرآنی زیادی وجود دارد که از معاد جسمانی سخن می گوید و این مسأله را در قالب های متعددی یادآور شدذه است. برخی از این آیات در صدد پاسخگویی به منکران معاد هستند از جمله می توان به آیات زیر اشاره کرد:

«وَ ضَرَبَ لَنَا مَثَلاً وَ نَسِیَ خَلْقَهُو قَالَ مَن یُحْیِ الْعِظَـمَ وَ هِیَ رَمِیمٌ * قُلْ یُحْیِیهَا الَّذِیآ أَنشَأَهَآ أَوَّلَ مَرَّةٍ وَ هُوَ بِکُلِّ خَلْقٍ عَلِیمٌ »؛ «و برایما مثالی زد و آفرینش خود را فراموش کرد و گفت: چه کسی این استخوانها را زنده می کند؛ در حالی که پوسیده است.بگو: همان کسی آن را زنده می کند که نخستین بار آفرید و او بر هر مخلوقی آگاه است.»

و نیز آیه شریفه زیر:

«أَیَحْسَبُ الاْءِنسَـنُ أَلَّن نَّجْمَعَ عِظَامَهُو * بَلَی قَـدِرِینَ عَلَیآ أَن نُّسَوِّیَ بَنَانَهُو »؛ «آیا انسان می پندارد که استخوانهای او را جمعنخواهیم کرد؟! آری قادریم که [حتی خطوط سر [انگشتان او را موزون و مرتب کنیم.»

در برخی از آیات قرآن کریم نیز سخن از برانگیخته شدن ا نسان های از قبور است: ( معاد جسمانی )

«وَ أَنَّ السَّاعَةَ ءَاتِیَةٌ لاَّ رَیْبَ فِیهَا وَ أَنَّ اللَّهَ یَبْعَثُ مَن فِی الْقُبُورِ »؛ «و اینکه شکّی در رستاخیز نیست و خداوند، تمام کسانیرا که در قبرها آرمیده اند، برمی انگیزد.»

همچنین آیه شریفه:

«وَ نُفِخَ فِی الصُّورِ فَإِذَا هُم مِّنَ الاْءَجْدَاثِ إِلَی رَبِّهِمْ یَنسِلُونَ »؛ «[بار دیگر] در صور دمیده می شود. ناگهان آنها از قبرهاشتابان به سوی [دادگاه [پروردگارشان می روند.»

دسته دیگری از آیات نیز هستند بیانگر این مطلب هستند که انسان از خاک آفریده شده و باز هم به خاک باز می گردد و سپس دوباره محشور می شود:

«مِنْهَا خَلَقْنَـکُمْ وَ فِیهَا نُعِیدُکُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُکُمْ تَارَةً أُخْرَی »؛ «ما شما را از آن (خاک) آفریدیم و در آن باز می گردانیم و ازآن نیز بار دیگر شما را بیرون می آوریم.» معاد جسمانی

جسم برزخی چه ویژگی هایی دارد؟! حقایقی از جسم برزخی و دنیای پس از مرگ
بخوانید:

همچنین در آیه بعدی خداوند متعال به این امر اشاره کرده و می فرماید:

«وَ اللَّهُ أَنبَتَکُم مِّنَ الاْءَرْضِ نَبَاتًا * ثُمَّ یُعِیدُکُمْ فِیهَا وَ یُخْرِجُکُمْ إِخْرَاجًا »؛ «و خداوند شما را همچون گیاهی از زمین رویانید!سپس شما را به همان زمین باز می گرداند و بار دیگر شما را خارج می سازد.»

و نیز آیه ذیل به این مطلب می پردازد:

«قَالَ فِیهَا تَحْیَوْنَ وَفِیهَا تَمُوتُونَ وَمِنْهَا تُخْرَجُونَ »؛ «فرمود: در آن (زمین) زنده می شوید، ودر آن می میرید و از آن بیرونخواهید آمد.»

علاوه بر آنچه یاد شد آیات دیگری نیز که بیانگر سرگذشت اقوام پیشین می باشد نیز به معاد جسمانی اشاره دارد از جمله:

«أَوْ کَالَّذِی مَرَّ عَلَی قَرْیَةٍ وَهِیَ خَاوِیَةٌ عَلَی عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّی یُحْیِ هَـذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِهَا فَأَمَاتَهُ اللَّهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهُ قَالَ کَمْ لَبِثْتَ قَالَ لَبِثْتُیَوْمًا أَوْ بَعْضَ یَوْمٍ قَالَ بَل لَّبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانظُرْ إِلَی طَعَامِکَ وَشَرَابِکَ لَمْ یَتَسَنَّهْ وَانظُرْ إِلَی حِمَارِکَ وَلِنَجْعَلَکَ ءَایَةً لِّلنَّاسِ وَانظُرْ إِلَی الْعِظَامِ کَیْفَنُنشِزُهَا ثُمَّ نَکْسُوهَا لَحْمًا فَلَمَّا تَبَیَّنَ لَهُو قَالَ أَعْلَمُ أَنَّ اللَّهَ عَلَی کُلِّ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ »؛ «یا مانند آن که از کنار یک آبادی می گذشت؛ در حالیکه دیوارهایش به روی سقفهای آن فرو ریخته بود؟ [و اجساد واستخوانهای آن در هر سو پراکنده بود، او با خود [گفت:چگونه خدا اینها را پس از مرگ زنده می کند؟

اگر این مطلب مفید است، آنرا به اشتراک بگذارید!
×

دسترسی سریع