مجله اینترنتی سرگرمی و محتوا

اوقات فراغت در قرآن کریم/ نظر قرآن درباره اوقات فراغت چیست؟

۱ خرداد ۱۳۹۸

براساس آموزه های دینی ما، میل به تفریح یکی ازنیازهای طبیعی است که با سرنوشت انسان آمیخته است و از آغاز تا پایان زندگی همواره وجود دارد؛ بطوریکه در دوران کودکی بشکل بازی در بزرگ سالی به اعتبار شرایط اجتماعی و خانوادگی به اشکال گوناگون محقق می شود و به همان اندازه که انسان به امورعبادی هدایت شده، به توجه به اوقات فراغت نیز توصیه شده است هر مسلمان نباید نسبت به آن بی اعتنا باشد و باید نهایت بهره روحی و معنوی را از آن ببرد. اسلام به جهت گیری عملی انسان توجه دارد و وی را مکلف می کند تا نسبت به گذراندن اوقات فراغتش احساس مسئولیت کند وتفریح رایکی از نیازهای طبیعی و ضروری بشر می شمارد و اهمیت آنرا برابر دیگر نیازهای زیستی-اجتماعی انسان می داند. این مقاله به بحث اوقات فراغت در قرآن می پردازد.

اوقات فراغت به چه معناست؟

اوقات فراغت، مجموعه فعاليتهايي كه شخص، پس از رهايي ازتعهدها وتكليفهاي شغلي، خانوادگي و اجتماعي، با ميل و اشتياق به آنها مي پردازد و هدف از آن، استراحت، تفريح و تقويت رشد بدن، توسعه دانش و بالاخره ايجاد خلاقيت و بروز استعدادها براي به كمال رساندن شخصيت فرد در محيط اجتماعي است. در ارتباط با اوقات فراغت، ديدگاه هاي دانشمندان و جامعه شناسان يكسان است و عمدتاً بر اين باورند كه اوقات فراغت عبارت است از وقت آزادي كه فرد در آن مختار است به آنچه كه علاقمند است بپردازد.

اوقات فراغت در قرآن

اوقات فراغت در قرآن

مسأله اوقات فراغت در قرآن و دین مبین اسلام نیز از جایگاه ویژه ای برخوردار است آیات قرآن و همچنین احادیث و روایات به جا مانده از اهل بیت (علیهم السلام) موید این مساله است که اوقات فراغت در دین ما یک موضوع تعریف شده است. چنانکه پیامبر(ص) در این باره می فرماید: «بیشترمردم دردو خصلت دچار گمراهی و ضلالت هستند. یکی درباره سلامت و صحت دیگری، در زمینه فراغت»

روانشناسی رنگ در قرآن کریم
بخوانید:

اما با توجه به اینکه اوقات فراغت و چگونگی گذران و نوع مدیریت آن ارتباطی تنگاتنگ با امکانات و سطح زندگی مادی مردم دارد و به نوعی می توان گفت از مفاهیم نسبی و زمان مند و مکانمند است، بنابراین نباید از آیات و روایات انتظار داشت به صورت جزئی و مصداقی همه موارد اوقات فراغت و چگونگی گذران آن را تشریح کرده باشند، آنچه مهم است این است که اسلام از ما می خواهد هیچ فرصتی را برای تعالی از دست ندهیم. هر گاه از کار مهمی فارغ شدیم، بلافاصله به کار مهم دیگری بپردازیم؛ لازمه این دستور آن است که ما برای زندگی خود برنامه داشته و همواره به سمت هدف اصلی در حرکت باشیم.

قرآن، ضمن هدفمند دانستن كلّ هستى، تمام جریانات آن را نیز قانونمند مى‏داند و به اهمیت وقت و زمان در جاى جاى آیات قرآن، اشاره مى‏كند، كه اینك هرچند گذرا، نمونه‏ هایى از این آیات را بیان می کنیم :

« هَلْ اَتى‏ عَلَى الْإنسانِ حینٌ مِنَ الدّهرِ لَمْ یَكُن شَیئا مَذْكُورا ؛ آیا بر انسان، روزگارانى نگذشت كه چیزى در خور گفتن نبود؟»

« وَالْعَصْرِ، إنّ الْإنسانَ لَفِى خُسرٍ إلّا الذّینَ آمَنوا و عَمِلُوا الصّالِحاتِ وَتَواصَوْا بِالْحَقّ وَتَواصَوْا بِالصّبرِ»

قسم به عصر كه واقعا انسان در معرض زیان است؛ مگر آنان كه ایمان آورده‏اند و كارهاى شایسته كرده و به حق و صبر، یكدیگر را توصیه كرده‏اند.»

« هُوَالّذى جَعَلَ الشّمْسَ ضِیاءً والْقَمَرَ نُورا وقَدّرَهُ مَنازِلَ لِتَعلَمُوا عَدَدَ السّنینَ وَالْحِسابَ ؛ اوست خدایى كه خورشید را درخشان، و ماه را تابان نمود و براى آن منزل‏هایى معین كرد تا شماره سال‏ها و حساب را بدانید.» ۵

رسول خدا صلی الله علیه و آله در ضمن سخنی حکیمانه می فرماید: ‹‹اوقات فراغت خود را غنیمت بشمارید ، قبل از آن که آن را از دست بدهید. »(بحارالانوار ، ج ۷۷، ص ۱۸۴)

حضرت علی علیه السلام نیز می فرماید: ‹‹به راستی فرصت ها مانند ابر (سریع و بدون سر و صدا) در گذرند ، هر وقت کارهای خیر دست داد و ممکن شد، آن فرصت ها را غنیمت شمارید وگرنه کار به ندامت و پشیمانی می کشد. » (غررالحکم، ج ۲، ص ۲۴۴).

موجودات فضایی در روایات؛ بررسی احادیث ائمه درباره موجودات فضایی
بخوانید:

نکته ای که در اینجا تذکرش لازم است این است که اوقات فراغت انسان مسلمان و معتقد مانند عمر و اوقات دیگر زندگی او باید در راستای کمال و سعادت فردی و اجتماعی اش سپری شود؛ در اهمیت اوقات فراغت این فرمایش امام صادق(ع) را باید همیشه مورد عنایت قرار داد که: ‹‹سلامت و نیرومندی، فراغت، جوانی، نشاط و بی نیازی خود را فراموش نکن، در دنیا از آن بهره برداری کن و متوجه باش که از آن سرمایه های عظیم به نفع معنویات و آخرت خود استفاده نمایی .»(حدیث تربیت، ص ۱۲)

بر اساس دیدگاه قرآن مسلمان نمي تواند اوقات فراغت به معناي اوقاتي براي بطالت و بيهودگي داشته باشد. انسان وقتي توجهش به خدا باشد و برنامه ي هدفمندي براي زندگي خود داشته باشد، ديگر بي کار نمي ماند تا مشغول لغويات و لهويات شود و هدف را قرب الهي و حرکت به سوي او مي داند. نمازش، عبادتش، حياتش و… براي خداوند است که آفريننده ي هستي است.

«ان صلاتي و نسکي و محياي و مماتي لله رب العالمين»

الانعام، ۱۶۲

متأسفانه به دليل غفلت انسان، شيطان روي تمام ابعاد حقيقي، رنگ و لعاب آلوده اي مي کشاند و نادرستي ها را در چشم انسان زينت و جلوه مي دهد. و در نهايت انسان را به نابودي و خسران مي کشاند. (چنين بياناتي در سوره ي عنکبوت، آيه ي ۳۸ آورده شده است.) بنابراين خداوند انسان ها را برحذر مي دارد از اعمال لغو و باطل و به انسان هشدار مي دهد.

«و من الناس من يشتري لهو الحديث ليضل عن سبيل الله بغير علم و يتخذها هزوا اولئک لهم عذاب مهين»

برخي از مردم داستان هاي باطل را مي خرند (انتخاب مي کنند) تا مردم را ندانسته از راه خدا بازدارند و آيات قرآن را استهزاء کنند. براي آنان است عذاب خوارکننده.

لقمان /۶

پس نگاه قرآن درباره ي با اوقات فراغت، دوري از هر آن چيزي است که انسان را از حقيقت بازمي دارد و توجه به فرصت ها و اوقاتي است که در زندگي براي مؤمن پيش مي آيد تا براي کوشش و تلاش به منظور خوديابي و رشد و تعالي، از آن ها استفاده کند.

دعای دفع حشرات [مفید برای ازبین بردن مورچه، ملخ، موش و...]
بخوانید:
اگر این مطلب مفید است، آنرا به اشتراک بگذارید!